توظیف التراث التاریخی فی شعر یحیی السماوی

نویسندگان

1 استاد دانشگاه

2 کارشناسی ارشد

چکیده

به کار گیری «شخصیت­های تاریخی» یکی از ویژگی های فنی تاثیر گذار در گفتمان شعری معاصر است. این پژوهش بر آن است به بررسی کاربرد«شخصیت های تاریخی» در شعر یحیی سماوی بپردازد؛ تا ویژگی­ها ودلالت ها و چگونگی تعامل شاعر با آن مشخص شود. یافته­های این پژوهش نشان می­دهد شاعر تلاش کرده نقش ودلالتی را که این شخصیت­ها در گذشته داشته­اند برای بیان و تصویر وضعیت حاضر و وضع سیاسی و حوادث دهشتناکی که در عراق می­گذرد به کار گیرد. کاربرد این شخصیت­ها در شعر او؛ دیدگاه شاعر، درد و رنج و آوارگی او از وطن، و آنچه که در عراق از جرایم، خونریزی­ها، و حوادث دهشتناک می­گذرد را نشان می دهد. «سماوی» با به کار گیری این شخصیت­ها، تصویری گویا از مصیبت­ها، درد و رنج خود و مردم عراق در زمان سلطه «حزب بعث»، و بعد از آن اشغال گیری آمریکایی­ها و مصیبت­های ناشی از آن، و جرائم دهشتناک آنان در عراق، ارائه داده است. شاعر همچنین ضمن تعبیر از احساس خود و بیان این مصیبت­ها، مردم عراق را به مبارزه طلبی و پایداری در برابر آنان بر می­انگیزد. و به نظر می رسد؛ شاعر با بکارگیری این شخصیت­ها، احساس خود و جرایم، خونریزی­ها،  مصیبت­ها، و غم و غربت و آوارگی خود و مردم عراق، را به نحو احسن نشان داده است.
 

کلیدواژه‌ها


المصادر والمراجع

1. القرآن الکریم.

2. بدوی، محمد جاهین. (2010). العشق والاغتراب فی شعر یحیی السماوی "قلیلک لاکثیرهن نموذجاً"، ط1، دمشق: دار الینابیع.

3. حمدان، عبد الرحیم. ( 2007).«استدعاءالشخصیاتالوطنیةوالجهادیةوالتراثیةفیدیوان" حدیثالنفس "للشاعرالشهیدعبدالعزیزالرنتیسی»؛ مجلةالجامعةالإسلامیة(سلسلةالدراساتالإنسانیة،)، العدد الأول، المجلد الخامس عشر.

4. خفاجی، عبد الجواد. (2010).«قراءة فی قصیدة یحیی السماوی؛ یا صابراً عقدین إلا بضعة» ضمن کتاب، "تجلیات الحنین فی تکریم الشاعر یحیی السماوی" لماجد الغرباوی، ج2، ط1، دمشق: دار الینابیع.

5. السماوی، یحیی. ( 2005). نقوش علی جذع نخلة، ط1، أسترالیا: منشورات مجلة کلمات.

6. ---------- . (2008). البکاء علی کتف الوطن، ط1، دمشق: دار التکوین للتألیف والترجمة والنشر.

7. ---------- . (1993 الف). قلبی علی وطنی، ط1، جدة: عبد المقصود محمد سعید خوجة.

8. ---------- . (1993 ب). جرح باتساع الوطن، ط1، جدة: عبد المقصود محمد سعید خوجة.

9. ---------- . (2009). شاهدة قبر من رخام الکلمات، ط1، دمشق: دار التکوین للتألیف والترجمة والنشر.

10. ---------- . (2010). لماذا تأخرت دهراً، ط1، دمشق: دار الینابیع.

11. ---------- . (2006). قلیلک لا کثیرهن، استرالیا: منشورات مجلة کلمات.

12. شرتح، عصام. (2011 الف). آفاق الشعریة دراسة فی شعر یحیی السماوی، ط1، دمشق: دار الینابیع.

13. ------- . (2011 ب). موحیات الخطاب الشعری فی شعر یحیی السماوی، ط1، دمشق: دار الینابیع.

14. الطبری، أبو جریر. (د. ت). تاریخ الطبری؛ تاریخ الأمم والملوک، تحقیق: محمد أبو الفضل إبراهیم، ط3، بیروت: دار الکتب.

15. عبد النور، جبور. (1979). المعجم الأدبی، ط1، بیروت: دار العلم للملایین.

16. عشری زاید، علی. (1997). إستدعاء الشخصیات التراثیة فی الشعر العربی المعاصر، مصر: دار الفکر العربی.

17. --------- . (2003). عن بناء القصیدة العربیة، ط5، الریاض: مکتبة الرشد.

18. العونی، محسن. (2010). «الوطن منشوداً وموجوداً فی شعر یحیی السماوی»، ضمن کتاب، "تجلیات الحنین فی تکریم الشاعر یحیی السماوی" لماجد الغرباوی، ج2، ط1، دمشق: دار الینابیع.

19. الغرباوی، ماجد . (2010) . تجلیات الحنین فی تکریم الشاعر یحیی السماوی، المجلدین، دمشق: دار الینابیع.

20. قبانی، نزار. (1981) . ما هو الشعر، ط1، بیروت: منشورات نزار قبانی.

21. القرنی، فاطمة. (2008). الشعر العراقی فی المنفی "السماوی نموذجاً"، ط1، الریاض: مؤسسة الیمامة الصحفیة.

22. هارون، عبد السلام. (1985). تهذیب سیرة ابن هشام، ط 14، کویت: دار البحوث العلمیة.