نویسندگان

-

چکیده

پیرنگ که از هنر نقاشی وارد ادبیات شده، از اصلی­ترین عناصر سازندة داستان است که در آن بر چرایی حادثه تأکید شده و روابط میان حوادث داستان، برپایة علّت و معلول است. پیرنگ دارای اجزا و عناصری سازنده؛ مانند گره­افکنی، کشمکش، حالت تعلیق یا هول و ولا، بحران، نقطة اوج و گره­گشایی است. این جستار با روش توصیفی- تحلیلی، این عنصر و اجزای سازندة آن را در رمان ­«ذاکرة الجسد» اثر أحلام مستغانمی، نویسندة الجزایری، بررسی کرده است و به این نتیجه رسیده که این رمان از پیرنگی منسجم و قوی برخوردار است و تمام حوادث آن برطبق رابطة علّی و معلولی به هم پیوند خورده­اند و نویسنده در آن هیچ گره و کشمکشی را بدون پاسخ نگذاشته است؛ به عبارت دیگر تمام گره­ها، در این رمان گره­گشایی می­شوند و خواننده از سرنوشت شخصیت­های موجود در این گره آگاهی می­یابد.
 

کلیدواژه‌ها

الف) کتاب­های فارسی

1. اخوّت،  احمد. (1371ش). دستور زبان داستان؛ چاپ اول، اصفهان: نشر فردا.

2. بیشاب، لئونارد. (1378ش). درس­هایی دربارة داستان نویسی؛ ترجمة محسن سلیمانی، چاپ اوّل، تهران: انتشارات سوره.

3. پرین، لورانس. (1362ش). تأملی دیگر در باب داستان­نویسی؛ ترجمة محسن سلیمانی، چاپ اوّل، تهران: حوزة هنری سازمان و تبلیغات اسلامی.

4. پرین، لورانس. (1378ش). ادبیات داستانی (ساختار صدا و معنیترجمة حسن سلیمانی و فهیمه اسماعیل زاده، چاپ اوّل، تهران: رهنما.

5. داد، سیما. (1387ش). فرهنگ اصطلاحات ادبی؛ چاپ چهارم، تهران: مروارید.

6. رضایی، عربعلی. (1382ش). واژگان توصیفی ادبیات (انگلیسی- فارسی)؛ تهران: فرهنگ معاصر.

7. سبزیان، سعید و مسرجلال الدین کزازی. (1388ش). فرهنگ نظریه و نقد ادبی (واژگان ادبیات و حوزه-های وابسته چاپ اوّل، تهران: مروارید.

8. فورستر، ادوارد مورگان. (1384ش). جنبه­های رمان؛ترجمه ابراهیم یونسی، چاپ پنجم، تهران: انتشارات نگاه.

9. کادن، جی. ای. (1380ش). فرهنگ اصطلاحات ادبی؛ ترجمة کاظم فیروزمند، چاپ اول، تهران: انتشارات شادگان.

10. مستور، مصطفی. (1386ش). مبانی داستان کوتاه؛ چاپ سوّم، تهران: نشر مرکز.

11. مقدادی، بهرام. (1378ش). فرهنگ اصطلاحات نقد ادبی(از افلاطون تا عصر حاضر تهران: فکر روز.

12. میرصادقی، جمال. (1364ش). عناصر داستان؛ چاپ اول، تهران: انتشارات نگاه.

13. میرصادقی، جمال. (1366ش). ادبیات داستانی (قصه، داستان کوتاه، رمان چاپ اوّل، تهران: شفا.

14. میرصادقی، جمال و میمنت میرصادقی. (1377ش). واژه نامه هنر داستان نویسی؛ تهران: کتاب مهناز.

15. یونسی، ابراهیم. (1384ش). هنر داستان نویسی؛ چاپ هشتم، تهران: انتشارات نگاه.

ب) کتاب­های عربی

1. البستانی، محمود. (1986م). الإسلام و الفن؛ الطبعة الرابعة، بیروت: دار المشرق.

2. شلق، علی. (1974م). نجیب محفوظ فی مجهولة المعلوم؛ الطبعة الأولی،بیروت:دارالمیسرة.

3. مستغانمی، أحلام. (2010م). ذاکرة الجسد؛ الطبعة الخامسة و العشرون،بیروت: دار الآداب للنشر و التوزیع.

4. نجم، محمد یوسف. (1966م). فن القصة؛ الطبعة الخامسة، بیروت: دارالثقافة.

ج) مقاله­ها

1. گنجی، نرگس و دیگران. (1389ش). «بررسی لغوی و اصطلاحی پیرنگ و عناصر ساختاری آن در فارسی و عربی»؛ فصلنامة علمی-پژوهشی زبان پژوهی دانشگاه الزهرا(س)، سال اول، شماره2، صص 131-172.  

2. البطرس، عاطف. (2004م). «روایة ذاکرة للأحلام مستغانمی و الأفق المفتوح»؛ مرکز تحقیقات کامپیوتری علوم اسلامی، العدد 493، صص 102- 110.

3. یاسین، عبداللطیف حسن. (2005م). «تأثیر الروایة الجزائریة فی الروایة الفلسطینیّة»؛فلسطین- نابلس، الأطروحة فی اللغة العربیة و آدابها بکلیة دراسات العلیا: جامعة نجاح الوطنیة فی نابلس.

4. جمالی، فائزة. (2012م). «احلام، السیرة الذاتیة»؛ مندرج در سایت www.shirazyat.com تاریخ دسترسی 24/6/2012 ساعت 18:48.

5. بنور، عائشه. (2012م). «قراءة سیکلوجیة فی ذاکرة الجسد»؛ مندرج در سایت www.merbad.net تاریخ دسترسی 1/7/2012.