نویسندگان

چکیده

نیهیلیسم یا نیست‌انگاری که معمولاً برای توصیف مذهب نفی مطلق می‌آید، وضعیتی روان‌شناختی است که در آن معنای زندگی، هستی و بودن از دست می‌رود و اوضاعی اضطراب‌آفرین و یأس‌آور بر انسان حاکم می‌گردد. این مکتب پس از پیدایی در روسیه، در نتیجة ویرانی‌های حاصل از دو جنگ جهانی رشدی گسترده یافت؛ بگونه­ای که تفکرات نیهیلیستى به مرور در کانون توجه نویسندگان عرب قرار گرفت. هانی‌راهب از نویسندگان نوگرای معاصر سوری در رمان «شکست‌خوردگان» به تصویر یکی از شاخه‌های نیهیلیسم؛ یعنی نیهیلیسم اگزیستانسیالیستی در افکار و افعال قهرمانان رمان می‌پردازد. مقالة پیش‌رو، به شیوة توصیفی-تحلیلی به سبب رویکرد نو نویسندة رمان و قابلیت تطبیق مؤلفه‌های نیهیلیسم بر رمان، سعی در واکاوی نمودهای نیهلیستی در آن دارد. براساس یافته‌های پژوهش، نویسنده چون زندگی کنونی را در چارچوب اجتماع می‌نگرد و انگیزه‌ها را با آزادی انسان دشمن می‌بیند، آن را تلخ و پوچ می‌نماید و راه‌حل را در رهایی از تار و پودهای اجتماع نشان می‌دهد؛ اما عصیان شخصیت‌ها از آنجایی که تغییری در وقایع جاری جامعه ایجاد نمی‌کند به لجام‌گسیختگی، پوچی، بی‌هدفی و بی‌ثباتی آنان منتهی می‌گردد.     
 

کلیدواژه‌ها

منابع و مآخذ

الف) منابع فارسی

1. آقابخشی، علی و مینو افشاری راد. (1383ش). فرهنگ علوم سیاسی؛ چاپ ششم، تهران: چاپار.

2. زرشناس، شهریار. (1385ش). نیهیلیسم؛ چاپ اول، تهران: کانون اندیشه جوان.     

3. سارتر، ژان پل. (1353ش). اصول فلسفه‏ اگزیستانیسالیسم یا اصالت انسان؛ ترجمة پزشکپور، تهران: شهریار.

4. سبزیان، سعید و میرجلال­الدین کزازی. (1388ش). فرهنگ نظریه و نقد ادبی؛ چاپ اول، تهران: مروارید. 

5. غفوری، علی. (1379ش). یادداشت‌هایی دربارة  نیهیلیسم؛ تهران: دفتر نشر فرهنگ اسلامی.

6. کادن، جی.ای. (1380ش). فرهنگ توصیفی ادبیات و نقد؛ ترجمة کاظم فیروزمند، تهران: نشر شادگان. 

7. کیا، مژگان. (1379ش). نیهیلیسم و تأثیر آن بر نقاشی معاصر؛ چاپ اول، تهران: نشر تندیس.

8. مک‌کوارى، جان. (1377ش). فلسفه‌ى وجودى؛ ترجمة محمد سعید حنایى کاشانى، چاپ اول، تهران: هرمس.

9. میرصادقی، جمال. (1377ش). واژه‌نامة هنر داستان‌نویسی؛ تهران: کتاب مهناز.

10. نصری، عبدالله. (1375ش). خدا و انسان در فلسفه یاسپرس؛ چاپ اول، بی‌جا: انتشارات آذرخش.

11. نوالی، محمود. (1379ش). فلسفه‌های اگزیستانس و اگزیستانسیالیسم تطبیقی؛ چاپ دوم، تبریز: انتشارات دانشگاه تبریز.

 

 

ب) منابع عربی

1. ابراهیم، زکریا. (1963م). مشکلة الحریة؛القاهرة: مکتبة مصر.

2. الاطرش، محمود إبراهیم. (1982م). اتجاهات القصة فی سوریة بعد الحرب العالمیة الثانیة؛ دمشق: دارالسّؤال.

3. احمدی، بابک. (1383ش). سارتر که می‌نوشت؛ چاپ اول، تهران: نشر مرکز.

4. الخطیب، حسام. (1991م). سبل‌المؤثرات‌الاجنبیة واشکالها فی‌القصة‌السوریة؛ ط5، دمشق: مطابع الادارة السیاسیة. 

5. ---------. (1998م). القصة القصیرة فی سوریة؛ ط1، دمشق: دارعلاء الدین.

6. الراهب، هانی. (1988م). المهزومون(روایة)؛ الطبعة الثانیة، بیروت: دار الآداب.

7. ولسون، کولن. (2004م). اللاّمنتمی؛ ترجمة أنیس زکی حسن، الطبعة الخامسة، بیروت: دارالآداب.

ب) مقاله‌ها  

1. حسن، شاکر فرید. (2012م). «قراءة فی الروائی السوری هانی الراهب»؛ مجلة اصوات الشمال.

2. دانلدای، کراسبی. (1383ش). «نیهیلیسم»؛ ترجمة محمود لطفی، فصلنامة فرهنگ، شماره54،صص 106-111.

3. زمانیان، علی. (1385ش). «نیهیلیسم از انکار تا واقعیت»؛ فصلنامة راهبرد، شمارة40، صص 87-114.                                                      

4. العقبانی، علی. (2009م). «هانی الراهب الکاتب المجدد الذی اختار هویة المثقف الإشکالی»؛ مجلة نزوی، العدد37.

5. قبادی، حسینعلی و توماج‌نیا، جمال الدین. (1386ش). «ادبیات و بحران‌های فکری و اجتماعی در قرن بیستم با تاکید بر نیهیلیسم و اگزیستانسیالیسم»؛ کتاب ماه ادبیات، شمارة2، پیاپی116، صص36-44.